O Nas

Powrót
logo-biw.jpg

Miasto w kryzysie

Żyjemy w czasach fascynacji miastem i miejskością. Celebrujemy je i odmieniamy przez wszystkie przypadki.  Moda na miejskość dotarła również do nas. Pojawiły się ruchy miejskie, lokalni aktywiści czy hipsterzy ze swoimi placykami. Chcemy jeździć rowerami, spotykać się w eko-kawiarniach i współtworzyć przyjazną przestrzeń dookoła. Chcemy przyjemnie żyć,  korzystając z uroków życia w mieście. 

I wszystko to może być ważnym elementem całości. I wszystko to może mieć pozytywną wartość. Gdyby tylko ta całość jaką jest miasto nie była w kryzysie. Gdyby tylko miała jeszcze jakiś sens. Jak twierdzi Krzysztof Nawratek “miasto to jedno wielkie kłamstwo. Bo wcale nie jest już potrzebne — to nie ono współcześnie jest głównym ośrodkiem produkcji przemysłowej, a odkąd mamy internet, to nie tu powstają języki i kody kultury.” Miasto stało się miejscem przepływu kapitału, który coraz trudniej kontrolować. To nie ono produkuje, wytwarza i gromadzi kapitał, również społeczny i polityczny. Straciło swoją podmiotowość, oddając władze w ręce deweloperów i wielkich korporacji, stając się przy okazji przestrzenią skomercjalizowaną i sprywatyzowaną. Przestrzeń publiczna nie ma już znaczenia. Związek miasta z jego mieszkańcami został poważnie zachwiany i ogranicza się tylko i wyłącznie do konsumpcji. Miasto nie jest juz wspólnotą swoich mieszkańców. Jest tylko zlepkiem ich indywidualnych interesów. Jego społeczny i polityczny wymiar uległ degradacji.

Jaka jest przyszłość miasta w takiej rzeczywistości? Czy nadal może być nośną ideą polityczną? Co zrobić, żeby przywrócić mu wartość? Z jakimi problemami musi sobie poradzić? Wyczerpały się dotychczasowe modele tj. miasto kreatywne Richarda Floridy o elitarnym i wykluczającym charakterze czy postmodernistyczne miasto apolityczne, żyjące złudzeniem o śmierci ideologii. Musimy wymyślić miasto od nowa.

Niech ta 5 edycja Katowice Street Art Festivalu będzie edycją pogłębionej refleksji nad miastem. Niech spróbuje zadać ważne i trudne pytania o jego przyszłość. Street art jako sztuka mocno zakorzeniona w mieście i z niego czerpiąca inspirację, może być narzędziem badawczym o wywrotowym i krytycznym charakterze. Może zmusić nas do redefinicji tego pojęcia. Wydobyć zakurzone idee lub poszukać nowych. Zastanowić się nad społecznym, politycznym, przestrzennym czy ekonomicznym kontekstem podejmowanych działań. Spojrzeć na rolę sztuki w procesie zmiany. Dostrzec problemy. Poszukać alternatywnych rozwiązań. Czy wreszcie spróbować nadać miastu nową podmiotowość albo przynajmniej określić kierunek poszukiwań.

Katowice w trakcie tej edycji obchodzić będą 150 lecie nadania praw miejskich. Większość imprez będzie świętowaniem i celebrowaniem tej rocznicy. My uznaliśmy, że to dobry moment do refleksji nad miastem. Chcemy przyjrzeć się zarówno idei miasta, jak i samym Katowicom. Interesuje nas kontekst globalny, jak i lokalny. To co Katowice jako miasto o pewnej strukturze mogą nam powiedzieć o kondycji miast w ogóle. Niech Katowice - mając za sobą przeszłość pełną odważnych i śmiałych wizji jednocześnie architektonicznych, społecznych i politycznych, związanych czy to z rewolucją przemysłową, czy z pojawieniem się modernizmu przed- i powojennego - chociaż na chwilę staną się ponownie miejscem eksperymentu i poszukiwania. Niech spróbują poszukać dla siebie nowej tożsamości. Niech wymyślanie miasta od nowa zacznie się właśnie tutaj. A przynajmniej niech parę pytań zostanie zadanych.

Kurator: Michał Kubieniec